Gastauteur PMT Info Site
Trauma's op de mat: vervolg
Marja Zwart
Onder de titel 'Aan den lijve' bracht Het Maandblad Geestelijke volksgezondheid in maart een themanummer uit over de relatie tussen lichamelijke en psychische klachten. Hierin beschrijf ik mijn werkwijze bij psychomotorische therapie met getraumatiseerde vluchtelingen, een onderwerp waarover ik al eerder publiceerde in het Tijdschrift voor Psychomotorische therapie (1998).
'De Vonk' is de afdeling van Centrum 45 voor psychiatrische en psychotherapeutische behandeling van getraumatiseerde vluchtelingen en asielzoekers in Noordwijkerhout. Er is een kliniek, een dagkliniek en een polikliniek. De klinische en dagklinische behandeling vindt plaats in groepen, de poliklinische behandeling is individueel.
In mijn artikel in 'Aan den Lijve' beschrijf ik op welke wijze de psychomotorische therapie kan bijdragen aan diagnostiek en behandeling van getraumatiseerde vluchtelingen.
Getraumatiseerde vluchtelingen hebben vaak, naast een verminderd lichaamsbewustzijn, pijn in lichaamsgebieden waar ze zijn gemarteld. Bij lichamelijk onderzoek zijn er dan geen afwijkingen te vinden. De lichaamskaart, een tekening met de omtrek van het menselijk lichaam, geeft diagnostische informatie over het lichaamsbeeld van de patiënt.
Deze vluchtelingen zijn extreem waakzaam, snel prikkelbaar, hebben woedeuitbarstingen en vaak mishandelen zij zichzelf of anderen. Met 'agressiespelen', beheerst boksen en hardlopen probeer ik de boosheid van de vluchtelingen acceptabel en daarmee bewerkbaar en controleerbaar te maken.
Aan de hand van een casus en de beschrijving van de problematiek van vluchtelingen wil ik in het artikel aannemelijk maken dat klinische en dagklinische psychomotorische behandeling zal moeten bestaan uit werken aan:
1. veiligheid, lichaamsgevoel en zelfbeheersing;
2. ontlading en beheersing;
3. concentreren en ontspannen.
In de poliklinische psychomotorische behandeling gaat het ook om het uiten en begrenzen van spanning, boosheid en agressie, maar daar is de werkwijze en therapeutische begeleiding meer gericht op het uiten.
Het artikel uit 'Aan den Lijve' is in zijn geheel te vinden op de PMT Info Site (volledige artikel) of op de website van Centrum 45 ), waar ook een voorbeeld van een lichaamskaart wordt gegeven.
referenties
Zwart, M (1998). Trauma's op de mat. Psychomotorische therapie met getraumatiseerde vluchtelingen. Tijdschrift voor Psychomotorische therapie, 4, 4, 25-29.
Zwart, M. (2001) Impulscontrole in psychomotorische therapie met getraumatiseerde vluchtelingen. Maandblad Geestelijke volsgezondheid, 56, 218-230.
Door Marja Zwart, psychomotorisch therapeute, Centrum '45 De Vonk.
